فصل چهارم : تبيين جايگاه شرح ملّا صالح مازندرانى الكافى ، كتابى است شامل سه بخش : اصول ( متضمّن مباحث معرفت‌شناسى ، توحيد و امامت و مباحث اخلاقى ) ، فروع ( حاوى يك دوره فقه از طهارت تا ديات ) و روضه ( شامل : خطب ، مواعظ ، مسائل تاريخى و . . . ) . اين تقسيم‌بندى ، اوّلين بار ، در دورهء شرح‌نويسى و توسط ملّا صدرا صورت گرفت . تا كنون ، 27 شرح بر اصول الكافى يا تمام كتابْ نگاشته شده و ده حاشيه بر آن زده شده است . اين حاشيه و شرح‌نويسى ، از نيمهء دوم سدهء دوم هجرى ، آغاز شده است . برخى از شروحِ پيش از ملّا صالح الف . شرح اصول كافى ملّاصدرا ( م 1050 ق ) ملّا صالح در شرح خود ، بيش از همه ، از شرح ملّاصدرا استفاده كرده است . صدر الدين محمّد شيرازى ، معروف به « صدرالمتألّهين » يا « ملّاصدرا » ، از بزرگان فلاسفهء الهى است . انديشه‌هاى وى در معقول و منقول ، راه‌گشاى بسيارى از مسائل است . وى تمام « كتاب العقل و جهل » الكافى و برخى كتب ديگر آن را شرح كرده است . شرح ملّاصدرا در سال 1282 ق ، در يك جلد رحلى ، به چاپ سنگى رسيد و پس از آن ، با تحقيق آقاى خواجوى در دو جلد چاپ شد . اين شرح ، بسيار سودمند و مفيد است و ملّا صالح ، به رغم اثرپذيرى فراوان از شرح ملّاصدرا ، بسيار بر او اعتراض مىكند و به قول علّامه شعرانى : « غالب اعتراضات وى ، مناقشات لفظى است » . « 1 »

--> ( 1 ) . تعليقة على اصول الكافى للمازندرانى ، ج 1 ، ص 8 .